ساسانيان سلطنت خود را از روى اين سال سيّار حساب مىكردند و اين همان سال معمولى در ميان ارمنيان و ايرانيان منطقهء جيحون است « 1 » و از زمانهاى بسيار قديم در مصر نيز معمول بوده است . اين مطلب به طور روشن از آنجا معلوم مىگردد كه آغاز سلطنت يزدگرد سوم از طرف زرتشتيان ايران تا كنون مبدأ تاريخ معروف به تاريخ يزدگردى شده است زيرا پس از يزدگرد سوم ديگر كسى به تخت سلطنت ساسانى ننشست و تاريخ مرگ او نيز به درستى معلوم نيست . آغاز سلطنت يزدگرد سوم را 16 ژوئن سال 632 م ثبت كرده‌اند ولى اين تاريخ مطابق است با روز هرمزد از ماه فروردين يعنى روز اول سال . اين مطلب براى هيچ‌كس نمىتواند قابل قبول باشد كه يزدگرد كه مدّت كوتاهى بر سرتاسر مملكت ايران مسلط بوده است تاريخ و تقويمى نو احداث كند و آغاز سال سلطنت خود را مبدأ چنين تاريخ و تقويمى قرار دهد « 2 » ، مخصوصا كه چنين اقدامى مستلزم آن مىشده است كه او بر مقاومت‌هاى محافل

--> فروردين بوده است و اين اول فروردين در طى 1440 سال در سرتاسر روزهاى سال شمسى گردش مىكرده است تا دوباره به آغاز اعتدال ربيعى برسد . اما در ديگرى نخستين روز ماهى كه پس از 120 سال در پشت خمسهء مسترقه يا اندرگاه ( كه سى روز عقب مىافتاد ) قرار داشت هميشه با اوّل بهار منطبق مىشد . بىنظمى در اجراى كبيسه و به عقب انداختن خمسهء مسترقه ، كه به قول بيرونى در زمان ساسانيان روى مىداد ، در آغاز سال عرفى سيّار تأثيرى نداشت . ( 1 ) - سال سيار ارمنى كه 12 ماه سى روزه و 5 روز اندرگاه بوده است هميشه 5 روز ديرتر از سال سيّار ايرانى آغاز مىشده است ( رجوع شود به جدول دولوريه در گاه‌شمارى ارمنى صفحات 383 به بعد ) . وضع سالهاى سغدى و خوارزمى نيز درست چنين بوده است . در اين سالها نيز مانند سالهاى ارمنى 5 روز اندرگاه هميشه در آخر سال قرار داشته است . از اين مطالب كه بيرونى در آثار الباقيه ( ص 46 و مواضع ديگر ) ما را آگاه ساخته است بيانات گوت‌شميد بيشتر احتمال‌پذير مىگردد . به گفتهء گوت‌شميد اختلاف ميان سالهاى ايرانى با سالهاى ارمنى و سغدى و خوارزمى كه پنج روز است ( به عدد اندرگاه يا خمسهء مسترقه ) از آنجا ناشى شده است كه ايرانيان وقتى از اوقات خمسهء مسترقه را به آخر سال نيفزوده‌اند و به همين جهت آن سال 5 روز زودتر شروع شده است و اين به سالهاى بعدى سرايت كرده است . ( 2 ) - مسلمانان نيز كه پس از فوت پيغمبر اسلام ( ص ) تاريخ هجرى را معمول كردند روز اول هجرت را مبدأ قرار ندادند بلكه آغاز سال معمولى عربى را كه هجرت در آن اتفاق افتاده بود مبدأ قرار دادند .